Nieuwsbrief

Om u aan te melden voor de Choochem nieuwsbrief, kunt u hieronder uw naam en e-mailadres achterlaten:

 

Verbaal / performaal kloof

 

Uit de test van dit kind kwam een verbaal performaal kloof (of andersom) van meer dan 12 punten.  Zijn er praktische tips of behandelwijzen voor dergelijke kinderen? Heeft u adressen of materiaal die mij hierin verder kunnen helpen?


De laatste jaren is  binnen de professionele begeleiding geregeld de vraag aan de orde geweest in hoeverre de verbaal/performaal kloof verantwoordelijk is voor leer- en gedragsproblemen. Hierover bestaat geen eenduidigheid. Een aantal artikelen die het probleem benoemen:

 

  • ‘Fabels en feiten rond de verbaal-performaalkloof’ artikel in Talent nr.3 2002 door Agnes Burger-Veltmeijer (Klinisch Pedagoog, Gz-psycholoog en Kinder- en Jeugdpsycholoog)
  • ‘Alleen constateren verbaal-performaalkloof is onvoldoende’ artikel Talent no. 4 2000 door Vittorio Busato
  • ‘De triviale discussie’ artikel Talent no. 4  2000 door Eleonoor van Gerven
  • ‘Goede diagnostiek is geen luxe maar noodzaak’ artikel Talent no. 8 2001 door Eleonoor van Gerven
  • ‘verbaal-performaalkloof’ , tot stand gekomen met medewerking van Rob Brunia

 

Duidelijk is dat verder onderzoek naar de gevolgen van een forse verbaal-performaal kloof wenselijk is. Ook duidelijk is dat niet alle problemen van een kind geweten kunnen worden aan een bestaande verbaal-performaalkloof. De grootte van de discrepantie (v-p kloof) hoeft niet evenredig te zijn met de grootte van de problemen. Het hangt mede van de karakterstructuur en de persoonlijkheidskenmerken af of er problemen ervaren worden. Bij interpretatie van de veelgebruikte WISC-R test moet het totaalbeeld in rekening gebracht worden. Focussen op alleen de ‘zwakke’ punten vergroot de problemen.
Ook is duidelijk dat ouders meer gebaat zijn bij probleemoplossende adviezen, dan bij onderling geharrewar over de gevolgen van een v-p kloof tussen diverse professionals.

Veel kinderen met een verbaal-performaal kloof hebben een aantal overeenkomsten

  • moeite om te werken onder tijdsdruk
  • afstand tussen denken en doen
  • problemen op het gebied van ruimtelijke oriëntatie
  • motorische problemen (uit zich vaak in fijne motoriek, bijv. slecht handschrift)


N.B. Deze verzameling kenmerken kan niet omgekeerd gebruikt worden om te concluderen dat kinderen met zulke kenmerken dus een V-P kloof hebben!

Een aantal praktische adviezen

  • Probeer de problematische ‘zwakke’ kant te trainen. Niet door te focussen op wat de ervaren zwakheid is, maar door op zoek te gaan naar oplossingen die de onderliggende problematiek aanpakken. Bijv. bij een slecht handschrift geen eindeloze en saaie schrijfoefeningen geven waardoor het probleem juist verergert, maar bijv. d.m.v. de computer laten schrijven. Ondertussen via sensorische integratie therapie oog-handcoördinatie verbeteren.
  • Structuur aanbieden in tijd, werkvorm en inhoud om het overzicht voor het kind te behouden. Voor leerkrachten: uw onderwijsbegeleidingsdienst kan u helpen aan de methode OPA.
  • Feedback laten geven door het kind na de opdracht, zodat u gewaar wordt waar voor hem de knelpunten lagen.
  • Het kind laten nazeggen wat de bedoeling van de opdracht is, om te checken of alles is overgekomen.
  • Zoveel mogelijk beelden oproepen bij het geven van een opdracht. Probeer in elke gegeven opdracht te visualiseren door drie dimensies te verwerken in uw woordkeus en uitleg van de opdracht :  symbool, betekenis en gevoelswaarde.   Kind zelf laten navertellen.
  • Competent verklaren door vertrouwen en waardering uit te stralen door middel van bijv. gezellige en gezamenlijke momenten. (bijv. samen een klusje doen, koken, spelletje, kruiswoordpuzzeltje etc.)
  • Routinetaken niet door verbale instructie (en veel gemopper…want elke dag moet alles opnieuw gezegd worden) eigen maken, maar door visuele instructie. Bijvoorbeeld: een lijstje met pictogrammen maken voor de standaard routinetaken van die dag. Bij elke uitgevoerde handeling (pictogram) een sticker plakken, of knijper opschuiven naar de volgende handeling. In de thuissituatie kan het uw kind helpen door een dagindeling visueel te maken op een klokplaatje en wat er dan van het kind verwacht wordt. Zodra het klokplaatje is opgenomen in het hoofd, kan het kind na een aantal keren zelf ‘automatisch’ de klok afwerken door het beeld van de klok op te roepen.
  • Bij een P-V kloof: niet aanspreken op verbale intelligentie, maar op wat het laat zien in zijn handelen en hem daarin heel serieus nemen. Omdat het kind zijn handelen moeilijk kan uitleggen kan het als autistiform overkomen. Door middel van gerichte en beperkte vragen kunt u hem helpen zich te duiden en structuur aan te brengen in de verwoording van zijn gedachten.

Boekrecensie

De Gids

De Gids. Over begaafdheid in het basisonderwijs.

Eleonoor van Gerven (red.)

Zeventien specialisten: vanuit hun eigen vakgebied en expertise over de belangrijkste aandachtspunten in het onderwijs aan hoogbegaafde leerlingen.

Aan het woord is...

Maarten Wubben

Maarten Wubben

Psycholoog, docent, schrijver

"Ooit was dit Het Verboden Woord. Jaren later de sleutel om te ontsnappen uit ‘de Matrix’. Nu is het een begrip om te herinneren, en om anderen aan te herinneren. "

Casus

Zoon van Martin

‘Toen ik voor het eerst bij jou kwam was het alsof ik van binnen een BMW motor had maar omdat ik niet op wilde vallen, verstopte ik mezelf in een Lada carrosserie.'